:: دوره 2، شماره 6 - ( مطالعات تاريخ فرهنگي 1389 ) ::
جلد 2 شماره 6 صفحات 77-93 برگشت به فهرست نسخه ها
از روایت سیاسی تا حکایت اخلاقی در تاریخ نگاری نخستین اسلامی، نمونه موردی: ماجرای هارون و برمکیان در تاریخ طبری
غلامرضا ظریفیان شفیعی1، زهیر صیامیان1
1- دانشگاه تهران
چکیده:   (3848 مشاهده)
تدوین و شکل‌بخشی روایت جدال امین و مامون عباسی پس از تحقق این رویداد توسط مورخین مسلمان در نیمه نخست قرن سوم هجری انجام شد. درک رایج از گزارش‌های این رویداد، بر ماهیت سیاسی آن تاکید دارد. اما از آنجا که یکی از اهداف مهم بازخوانی گذشته توسط مورخین مسلمان، درک عبرت نهفته در این رویدادهاست، می‌توان با نگرش به این رویداد از منظر چگونگی تولید عبرت، از نگرش و روش حاکم بر الگوی تولید روایت در تاریخ‌نگاری اسلامی رمزگشایی کرد. برای شناسایی این مسئله، مبانی جدال امین و مامون عباسی در تاریخ الرسل‌و‌الملوک طبری بر اساس رهیافت معناکاوی مورد بررسی قرار گرفت. این واکاوی نشان می‌دهد که چگونه گزارش‌های متون تاریخ‌نگاری مثل تاریخ طبری، متاثر از کارکرد تولید عبرت از قالب‌های حکایی برای بازنمایی واقعیت‌های تاریخی همسو با نظام عقیدتی مولف استفاده می‌کنند. بر اساس بازنمایی طبری از این ماجرا، مبانی جدال در شیوه برخورد هارون با برمکیان ریشه دارد و مکافات عمل غیر‌اخلاقی او با برمکیان است.
واژه‌های کلیدی: واژه های کلیدی: تاریخ‌نگاری اسلامی، روایت، حکایت، برمکیان، هارون الرشید، امین و مامون عباسی، عبرت اخلاقی
متن کامل [PDF 2612 kb] [English Abstract]   (1945 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1393/11/14 | پذیرش: 1393/11/14 | انتشار: 1393/11/14


XML     Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 2، شماره 6 - ( مطالعات تاريخ فرهنگي 1389 ) برگشت به فهرست نسخه ها